Aktiviteti bazohet në potencialin në rritje të Kosovës në turizmin aventurier, rural dhe gastronomik, dhe prezanton konceptin Slow Food si një model për inovacion, qëndrueshmëri dhe zhvillim ekonomik lokal. Iniciativa synon të motivojë të rinjtë, të forcojë ofruesit e arsimit dhe aftësimit profesional dhe të inspirojë ndërmarrjet e vogla për të ngritur ofertën e tyre në sektorin e turizmit dhe mikpritjes përmes kreativitetit, autenticitetit dhe cilësisë.Një ditë diskutimi, demonstrimesh dhe bashkëpunimiProgrami fillon në orën 10:00 me fjalë përshëndetëse nga Ambasadori i Italisë, Koordinatori për Zhvillim i OKB-së, përfaqësues të AICS-it, Ministrisë së Arsimit, Shkencës, Teknologjisë dhe Inovacionit (MASHTI) dhe Agjencisë së Punësimit të Republikës së Kosovës (APRK).Më pas vijon një panel i nivelit të lartë, i fokusuar në traditën, qëndrueshmërinë dhe inovacionin në HoReCa. Panelistët do të diskutojnë rolin e konceptit Slow Food në zhvillimin e një sektori më konkurrues dhe të qëndrueshëm të mikpritjes në Kosovë.Gjatë ditës, pjesëmarrësit do të shijojnë demonstrime të drejtpërdrejta kulinarie, të realizuara nga nxënës të shkollave profesionale, qendrave të aftësimit profesional dhe anëtarë të Sloë Food Dukagjini. Dy sesione prezantimi do të ofrojnë larmi pjatash, ëmbëlsirash dhe pije të përgatitura në vend, duke shpalosur kreativitetin dhe talentin e gjeneratës së re të sektorit HoReCa.Në vijim, sesioni i dedikuar për për Mundësitë e Karrierës do të lidhë bizneset lokale me Qendrat e Karrierës në shkollat profesionale dhe zyrat e punësimit, duke ndihmuar në afrimin e arsimit me mundësitë reale të punësimit dhe trajnimit.Promovimi i inovacionit dhe aftësive të të rinjveMe prezantimin e parimeve Slow Food, aktiviteti synon të promovojë qëndrueshmërinë, të mbështesë prodhuesit lokalë dhe të nxisë modele të reja biznesi në sektorin e mikpritjes dhe turizmit.Mbi 40 nxënës do të prezantojnë aftësitë e tyre gjatë ditës, duke dëshmuar përkushtimin e projektit për fuqizimin e të rinjve dhe forcimin e sistemit të arsimit dhe aftësimit profesional.Rreth Projektit HoReCaProjekti HoReCa – i financuar nga Qeveria e Italisë përmes AICS dhe i zbatuar nga Organizata Ndërkombëtare e Punës – mbështet integrimin në tregun e punës të të rinjve në sektorin e mikpritjes përmes zhvillimit të aftësive, forcimit të kapaciteteve të ofruesve të arsimit dhe aftësimit profesional dhe bashkëpunimit të shtuar ndërmjet institucioneve publike, punëdhënësve dhe partnerëve të zhvillimit.

Qendra do të shërbejë si një hapësirë për ndërtimin e kapaciteteve dhe forcimin e njohurive, duke ndihmuar në zhvillimin e aftësive teknike në planifikimin dhe monitorimin pyjor, menaxhimin e integruar të zjarreve pyjore, digjitalizimin e informacionit dhe të dhënave pyjore, si dhe në fusha të tjera të rëndësishme për menaxhimin e qëndrueshëm të burimeve pyjore. Qendra u rinovua në kuadër të Programit “Mbështetje për forcimin e menaxhimit të qëndrueshëm dhe shumëqëllimësh të pyjeve për përmirësimin e jetesës rurale dhe adresimin e ndryshimeve klimatike në Kosovë”, financuar nga Bashkimi Evropian dhe Ambasada e Suedisë në Kosovë dhe zbatuar nga Organizata e Ushqimit dhe Bujqësisë e Kombeve të Bashkuara (FAO). Programi synon të rrisë kontributin e sektorit të pylltarisë në zhvillimin e qëndrueshëm të Kosovës përmes qeverisjes së përmirësuar, menaxhimit pjesëmarrës dhe zhvillimit të zinxhirit të vlerës që sjell përfitime për komunitetet rurale.Gjatë ceremonisë, tetë automjete terreni dhe një kontingjent i dytë i pajisjeve dorëmbajtëse – përfshirë Geo Vertex, mjete për matjen e diametrit, busulla dhe pajisje për menaxhimin e zjarreve pyjore – iu dorëzuan Agjencisë Pyjore të Kosovës (APK). Këto mjete, të financuara nga BE-ja dhe Ambasada e Suedisë, do të forcojnë kapacitetet operative dhe teknike të APK-së për menaxhim më efektiv dhe më të qëndrueshëm të pyjeve.Ngjarja mblodhi përfaqësues të Bashkimit Evropian në Kosovë, Ambasadës së Suedisë, Ministrisë së Bujqësisë, Pylltarisë dhe Zhvillimit Rural (MBPZhR), Agjencisë Pyjore të Kosovës, FAO-s, mediave dhe mysafirëve të ftuar.Hubert Perr, Shef i Bashkëpunimit në Bashkimin Evropian në Kosovë, deklaroi: “Pyjet janë një burim i rëndësishëm natyror në Kosovë. Me këtë Qendër të re dhe pajisjet që po dorëzojmë sot, ne po investojmë në njerëzit që mbrojnë këto peizazhe për brezat që vijnë.”Henrik Riby, Zëvendësshef i Misionit/Shef i Bashkëpunimit për Zhvillim në Ambasadën e Suedisë në Prishtinë, shtoi: “Së bashku me BE-në, kemi investuar 2.5 milionë euro përmes FAO-s për të mbështetur reformat, trajnimin, inventarizimin pyjor dhe pajisjet. Këto mjete krijojnë një bazë të fortë për pyjet e Kosovës, ndonëse përkushtimi i vazhdueshëm politik dhe angazhimi aktiv i shoqërisë civile mbeten thelbësore.”Naser Krasniqi, Udhëheqës i Ekipit Lokal në FAO, theksoi se kontingjenti i pajisjeve ka një vlerë totale rreth 300 mijë euro, kryesisht i financuar nga BE-ja. “FAO ka organizuar trajnim për njësitë e APK-së, duke certifikuar trajnerët që të vazhdojnë sesionet e ngritjes së kapaciteteve në menaxhimin e integruar të zjarreve pyjore dhe duke mbështetur vullnetarët në aktivitetet parandaluese dhe të shuarjes së zjarreve,” tha Krasniqi.Lazar Radulović, Zëvendësministër në MBPZhR, shprehu mirënjohje për donatorët dhe FAO-n: “MBPZhR mbetet e përkushtuar në zhvillimin e sektorit të pylltarisë. Qendrat e reja, automjetet dhe pajisjet do të mbështesin detyrat profesionale dhe menaxhimin e qëndrueshëm të pyjeve në mbarë Kosovën.”Qendra për Ndërtimin e Kapaciteteve në Blinajë do të vazhdojë të shërbejë si platformë për trajnim, bashkëpunim dhe inovacion, duke mbështetur profesionistët e pylltarisë dhe komunitetet lokale në mbrojtjen e pyjeve të Kosovës dhe përparimin e zhvillimit rural të qëndrueshëm.

Në mesin e sfidave serioze që po kalon bota sot, nuk ekziston asnjë organizatë tjetër globale me legjitimitetin, fuqinë bashkuese dhe ndikimin normativ të Kombeve të Bashkuara. Asnjë organ tjetër botëror nuk u jep shpresë kaq shumë njerëzve për një botë më të mirë dhe nuk mund të garantojë të ardhmen që dëshirojmë. Dita e sotme, 24 tetor, është Dita e Kombeve të Bashkuara, që shënon përvjetorin e hyrjes në fuqi të Kartës së OKB-së në vitin 1945. E nënshkruar dhe e ratifikuar nga të gjitha shtetet anëtare të OKB-së, ajo u bën thirrje kombeve “të praktikojmë tolerancën dhe të jetojmë së bashku në paqe… dhe të bashkojmë forcat për ruajtjen e paqes dhe sigurisë ndërkombëtare”, si dhe të promovojmë “përparimin ekonomik dhe shoqëror të të gjithë popujve”.“Sot, si çdo ditë tjetër, reflektojmë mbi fuqinë e këtyre fjalëve, që kanë udhëhequr punën e Kombeve të Bashkuara për 80 vjet. UNMIK-u ka një prani të gjatë dhe të rëndësishme në Kosovë, e cila lidhet ngushtë me të kaluarën dhe të tashmen e saj. Përderisa shumëçka ka ndryshuar, përkushtimi ynë për t’u shërbyer të gjitha komuniteteve në Kosovë mbetet i palëkundur,” tha Milbert Dongjoon Shin, Zëvendës Përfaqësues Special i Sekretarit të Përgjithshëm dhe Ushtrues Detyre i Shefit të UNMIK-ut. Ai pranoi sfidat financiare me të cilat përballet OKB-ja për shkak të mungesës së fondeve globale, por theksoi mbështetjen e vazhdueshme të UNMIK-ut për njerëzit dhe institucionet e Kosovës në ndërtimin e besimit, ofrimin e analizave politike dhe raportimeve për shtetet anëtare të OKB-së, ushtrimin e funksioneve të mbetura të administratës së përkohshme dhe ofrimin e ndërmjetësimeve.Ekipi i Kombeve të Bashkuara në Kosovë, që përbëhet nga 18 agjenci, fonde dhe programe, mbështet projekte dhe iniciativa që avancojnë Objektivat e Zhvillimit të Qëndrueshëm dhe përmirësojnë jetën në të gjitha komunitetet. Koordinatori i Zhvillimit të OKB-së në Kosovë, Stephen O’Malley, tha se kjo ditë shënon një moment për të reflektuar mbi tetë dekada përparimi, ndërsa përgatitemi për të ardhmen:“Po hyjmë në një epokë të re me sfida të reja; mësimet e nxjerra 80 vjet më parë mbeten të vlefshme dhe të rëndësishme, por gjithashtu, duhet të ri-fokusohemi – si organizatë dhe si komunitete – tek sfidat reale të sotme për të ndërtuar shoqëri të qëndrueshme dhe të begata.” Sekretari i Përgjithshëm i Kombeve të Bashkuara, Antonio Guterres, reflektoi mbi sfidat që qëndrojnë përpara dhe mbi “premtimin e gjallë” që përfaqëson organizata. “Kjo nuk është kohë për hezitim apo tërheqje. Tani, më shumë se kurrë, bota duhet të ripërkushtohet për zgjidhjen e problemeve që asnjë komb nuk mund t’i zgjidhë i vetëm. Në këtë Ditë të OKB-së, le të qëndrojmë bashkë dhe të përmbushim premtimin e jashtëzakonshëm të Kombeve të Bashkuara.”Fotografia e parë paraqet punën duke u bërë në Kosovë, e mbështetur nga UNMIK-u, është pjesë e ekspozitës globale të fotografisë që shënon 80-vjetorin e Kombeve të Bashkuara, të titulluar “Jetë të përbashkëta, të ardhme të përbashkët”, e cila përfshin mbi 200 fotografi dhe histori nga e gjithë bota.

Sot, jemi në agun e një epoke të re. Dielli po lind në një epokë të energjisë së pastër.Vitin e kaluar, pothuajse i tërë kapaciteti i ri i energjisë ka ardhur nga burimet e ripërtëritshme. Investimet në energjinë e pastër janë rritur në 2 trilionë dollarë – 800 miliardë dollarë më shumë se në lëndët djegëse fosile.Energjia diellore dhe e erës tani janë burimet më të lira të energjisë në Tokë, ndërsa sektorët e energjisë së pastër po krijojnë vende të punës, duke i dhënë shtysë rritjes dhe duke e fuqizuar progresin – pavarësisht se për lëndët djegëse fosile ende jepen subvencione shumë më të mëdha.Vendet që mbështeten në lëndët djegëse fosile nuk po i mbrojnë ekonomitë e tyre, por po i sabotojnë ato – duke e minuar aftësinë konkurruese dhe duke e humbur mundësinë më të madhe ekonomike të shekullit të XXI.Energjia e pastër gjithashtu ofron sovranitet dhe siguri energjetike. Tregjet e lëndëve djegëse fosile janë në mëshirën e tronditjeve të çmimeve, ndërprerjeve të furnizimit dhe trazirave gjeopolitike, siç e pamë kur Rusia e pushtoi Ukrainën. Por, nuk ka rritje të çmimeve për dritën e diellit, nuk ka embargo për erën dhe pothuajse çdo komb ka burime të ripërtëritshme të mjaftueshme për të qenë i vetëmjaftueshëm në aspektin energjetik.Më në fund, energjia e pastër i jep hov zhvillimit. Ajo mund të arrijë qindra miliona njerëz që ende jetojnë pa energji elektrike – shpejt, me çmim të përballueshëm dhe në mënyrë të qëndrueshme, veçanërisht përmes teknologjive diellore jashtë rrjetit dhe në shkallë të vogël.E gjithë kjo e bën epokën e energjisë së pastër të pandalshme. Por, tranzicioni nuk është ende mjaft i shpejtë ose i drejtë. Vendet në zhvillim po lihen pas. Lëndët djegëse fosile ende i dominojnë sistemet e energjisë, ndërsa emetimet janë ende në rritje, kur ato duhet të bien për ta shmangur më të keqen e krizës klimatike. Për ta rregulluar këtë, na duhen veprime në gjashtë fronte.Së pari, qeveritë duhet të zotohen plotësisht për të ardhmen e energjisë së pastër. Në muajt në vijim, çdo vend është zotuar të dorëzojë plane të reja kombëtare për klimën – që njihen si kontribute të përcaktuara kombëtarisht – me objektiva për dekadën e ardhshme. Këto plane duhet të përputhen me kufizimin e rritjes së temperaturës globale në 1.5 gradë celsius, t’i mbulojnë të gjitha emetimet dhe sektorët dhe ta përcaktojnë një rrugë të qartë drejt energjisë së pastër. Vendet e G20, përgjegjëse për rreth 80% të emetimeve globale, duhet të udhëheqin.Së dyti, ne duhet të ndërtojmë sisteme energjetike të shekullit XXI. Pa rrjete dhe ruajtje moderne të energjisë, energjia e ripërtëritshme nuk mund ta përmbushë potencialin e saj. Por, për çdo dollar të investuar në energji të ripërtëritshme, vetëm 60 cent shkojnë për rrjete dhe ruajtje. Ky raport duhet të jetë një me një.Së treti, qeveritë duhet të synojnë ta përmbushin kërkesën në rritje për energji në botë me burime të ripërtëritshme. Kompanitë e mëdha të teknologjisë duhet gjithashtu ta luajnë rolin e tyre. Deri në vitin 2030, qendrat e të dhënave mund të konsumojnë po aq energji elektrike sa konsumon Japonia sot. Kompanitë duhet të zotohen që t'i furnizojnë ato me energji të ripërtëritshme.Së katërti, ne duhet ta integrojmë drejtësinë në tranzicionin energjetik. Kjo e nënkupton mbështetjen e komuniteteve që ende varen nga lëndët djegëse fosile për t'u përgatitur për të ardhmen e energjisë së pastër. Dhe kjo nënkupton reformimin e zinxhirëve tejet të rëndësishëm me minerale. Sot, ato janë të mbushura me abuzime të të drejtave dhe shkatërrim të mjedisit, ndërsa vendet në zhvillim janë të ngujuara në fund të zinxhirëve të vlerës. Kjo duhet të marrë fund.Së pesti, ne duhet ta bëjmë tregtinë mjet për transformimin energjetik. Zinxhirët e furnizimit me energji të pastër janë shumë të koncentruar, ndërsa tregtia globale po fragmentohet. Vendet e përkushtuara ndaj epokës energjetike të re duhet të punojnë për t’i diversifikuar furnizimet, për t’i ulur tarifat për mallrat e energjisë së pastër dhe për t’i modernizuar traktatet e investimeve në mënyrë që ato ta mbështesin tranzicionin.Së gjashti dhe së fundi, ne duhet të orientojmë financimin kah vendet në zhvillim. Afrika ka përfituar vetëm nga dy për qind e investimeve në burimet e ripërtëritshme vitin e kaluar, ndonëse i ka pasur 60% të burimeve diellore më të mira në botë. Ne kemi nevojë për veprim ndërkombëtar – për të parandaluar që shlyerja e borxheve t’i thajë buxhetet e vendeve në zhvillim dhe për t'ua mundësuar bankave shumëpalëshe për zhvillim që t’i rrisin ndjeshëm kapacitetet e tyre për kredidhënie dhe që ta shfrytëzojnë shumë më shumë financim privat. Ne gjithashtu kemi nevojë për agjenci të vlerësimit të kredive dhe për investitorë për t’i modernizuar vlerësimet e riskut, për ta marrë parasysh premtimin për energji të pastër, koston e kaosit klimatik si dhe rrezikun nga asetet e karburanteve fosile të bllokuara.Një epokë e re e energjisë është afër – një epokë ku energjia e lirë, e pastër dhe e bollshme e fuqizon një botë të pasur me mundësi ekonomike, ku kombet e kanë sigurinë e autonomisë energjetike dhe ku dhurata e energjisë elektrike është dhuratë për të gjithë. Ky është momenti ynë i mundësisë për ta nxitur ndryshimin global në shkallën më të lartë. Le ta shfrytëzojmë këtë koment.