Të fundit
Reportazh
13 mars 2026
Tregime të të Rinjve: Kreativitet, Kujtesë dhe Shpresë
Mëso më shumë
Reportazh
11 shkurt 2026
Biznesi i përgjegjshëm që nxit përparimin e qëndrueshëm në Kosovë
Mëso më shumë
Reportazh
04 shkurt 2026
Ndërgjegjësimi për udhëtimin pa viza arrin audienca më të gjera përmes kohëzgjatjes strategjike
Mëso më shumë
Të fundit
Objektivat e Zhvillimit të Qëndrueshëm në Kosovë
Objektivat e Zhvillimit të Qëndrueshëm janë një thirrje globale për veprim për t'i dhënë fund varfërisë, për të mbrojtur mjedisin dhe klimën e tokës dhe për të siguruar që njerëzit kudo që janë të mund të gëzojnë paqe dhe prosperitet. Këto janë qëllimet për të cilat OKB po punon në Kosovë:
Publikim
20 shkurt 2026
The UNDP 2025 Achievements Report
During the year, efforts focused on strengthening transparency, accountability, and access to justice through large-scale court digitization, expanded free legal aid, and reinforced anti-corruption measures. Public safety was enhanced through the destruction of illicit small arms, improved forensic and investigative capacities, and the launch of the first police e-Learning platform.Investments in digital innovation modernized schools and municipal services, while cultural heritage restoration and support to creative industries contributed to economic opportunities and social cohesion. Youth empowerment initiatives, gender-responsive programming, and targeted support for survivors of conflict-related sexual violence reaffirmed a strong commitment to human rights and inclusion.On climate action, key milestones included the advancement of monitoring and verification systems, adoption of adaptation planning frameworks, and the expansion of energy-efficiency measures for households and small and medium enterprises — laying foundations for a greener and more resilient future.Guided by the principle of Leaving No One Behind, UNDP continues to work in partnership with institutions, civil society, communities, and development partners to ensure sustainable development delivers tangible results for people across Kosovo.
1 prej4
Publikim
07 prill 2025
DITA BOTËRORE E SHËNDETIT 2025 – “FILLIMI SHËNDETSHËM, E ARDHME ME SHPRESË”
Motoja e Ditës Botërore të Shëndetit 2025 është “Fille të Shëndetshme, të Ardhme me Shpresë”. Fushata e këtij viti mbështet përpjekjet për të rritur ndërgjegjësimin mbi rëndësinë e shëndetit të mirë si për gruan shtatzënë ashtu edhe për fetusit, që nga momenti i konceptimit.Pavarësisht përparimeve të konsiderueshme globale, miliona gra dhe vajza në mbarë botën vazhdojnë të mos kenë qasje në shërbime thelbësore dhe shpëtuese, veçanërisht gjatë lindjes dhe në 24 orët e para pas lindjes. Në një intervistë për RTK, OBSH bëri thirrje për t’i dhënë fund vdekjeve amtare dhe të foshnjave.
“Nevojitet forcimi i sistemeve të kujdesit parësor shëndetësor për të siguruar qasje universale në shërbime të shëndetit riprodhues dhe seksual, dhe për të hequr pengesat sistematike,” tha Dr. Isme Humolli, Zyrtar i Shëndetit Publik në Zyrën e OBSH-së në Prishtinë.Një raport i ri ndër-agjencik i udhëhequr nga OBSH zbulon se ndërkohë që vdekshmëria amtare globale është ulur me 40% që nga viti 2000 – nga 446,000 në rreth 260,000 vdekje në vitin 2023 – përparimi mbetet i pabarabartë dhe i pamjaftueshëm për të arritur objektivin e SDG për uljen e vdekshmërisë amtare nën 70 për 100,000 lindje të gjalla deri në vitin 2030. Shumica dërrmuese e vdekjeve amtare shkaktohet nga mungesa e qasjes në kujdes cilësor, pabarazitë dhe pengesat sistemike. Raporti thekson ndikimin në rritje të sëmundjeve jo-ngjitëse, faktorëve socialë dhe normave të dëmshme gjinore në shëndetin e nënës.Raporti i plotë mund të gjendet këtu
Raporti është prodhuar nga OBSH në emër të Grupit Ndër-Agjencik për Vlerësimin e Vdekshmërisë Amtare, që përfshin OBSH, UNICEF, UNFPA, Grupin e Bankës Botërore dhe Divizionin e Popullsisë të Departamentit të Kombeve të Bashkuara për Çështje Ekonomike dhe Sociale.Shkurtimet në ndihmë e kërcënojnë përparimin e brishtë drejt ndalimit të vdekjeve amtare, paralajmërojnë agjencitë e OKB-së.Versioni i shkurtuar si dhe mesazhet kryesore mund të shkarkohen në faqen më poshtë, përfshirë mesazhet kryesore nga OBSH për Ditën Botërore të Shëndetit.Mesazhet kyçe:Ne mund t’i japim fund vdekjeve të parandalueshme të nënave dhe të sapolindurve. OBSH bën thirrje për një rigjallërim rajonal të përpjekjeve për të siguruar qasje në kujdes cilësor për gratë dhe foshnjat, veçanërisht në vendet ku ndodhin shumica e vdekjeve amtare dhe të të porsalindurve.Përtej mbijetesës, kërkohen investime kritike për të përmirësuar shëndetin dhe mirëqenien afatgjatë të grave. Grave kudo u nevojiten ofrues shëndetësorë që i dëgjojnë dhe u përgjigjen nevojave të tyre – përfshirë muajt pas lindjes kur miliona ende nuk marrin mbështetje thelbësore.Shëndeti më i mirë amtar do të thotë qasje më e mirë në shërbime të shëndetit seksual dhe riprodhues, në mënyrë që gratë të mund të planifikojnë jetën dhe të mbrojnë shëndetin e tyre. Fuqizimi dhe vetëvendosja për gratë dhe vajzat është thelbësore për të luftuar vdekjet amtare dhe të të porsalindurve dhe për të arritur shëndet për të gjithë.Deklaratë – Jeta e çdo nëne ka rëndësi.
Gjeni materiale për rrjetet sociale me mesazhet e OBSH-së këtu nëse doni të bashkoheni në fushatë. 👉 LINK
“Nevojitet forcimi i sistemeve të kujdesit parësor shëndetësor për të siguruar qasje universale në shërbime të shëndetit riprodhues dhe seksual, dhe për të hequr pengesat sistematike,” tha Dr. Isme Humolli, Zyrtar i Shëndetit Publik në Zyrën e OBSH-së në Prishtinë.Një raport i ri ndër-agjencik i udhëhequr nga OBSH zbulon se ndërkohë që vdekshmëria amtare globale është ulur me 40% që nga viti 2000 – nga 446,000 në rreth 260,000 vdekje në vitin 2023 – përparimi mbetet i pabarabartë dhe i pamjaftueshëm për të arritur objektivin e SDG për uljen e vdekshmërisë amtare nën 70 për 100,000 lindje të gjalla deri në vitin 2030. Shumica dërrmuese e vdekjeve amtare shkaktohet nga mungesa e qasjes në kujdes cilësor, pabarazitë dhe pengesat sistemike. Raporti thekson ndikimin në rritje të sëmundjeve jo-ngjitëse, faktorëve socialë dhe normave të dëmshme gjinore në shëndetin e nënës.Raporti i plotë mund të gjendet këtu
Raporti është prodhuar nga OBSH në emër të Grupit Ndër-Agjencik për Vlerësimin e Vdekshmërisë Amtare, që përfshin OBSH, UNICEF, UNFPA, Grupin e Bankës Botërore dhe Divizionin e Popullsisë të Departamentit të Kombeve të Bashkuara për Çështje Ekonomike dhe Sociale.Shkurtimet në ndihmë e kërcënojnë përparimin e brishtë drejt ndalimit të vdekjeve amtare, paralajmërojnë agjencitë e OKB-së.Versioni i shkurtuar si dhe mesazhet kryesore mund të shkarkohen në faqen më poshtë, përfshirë mesazhet kryesore nga OBSH për Ditën Botërore të Shëndetit.Mesazhet kyçe:Ne mund t’i japim fund vdekjeve të parandalueshme të nënave dhe të sapolindurve. OBSH bën thirrje për një rigjallërim rajonal të përpjekjeve për të siguruar qasje në kujdes cilësor për gratë dhe foshnjat, veçanërisht në vendet ku ndodhin shumica e vdekjeve amtare dhe të të porsalindurve.Përtej mbijetesës, kërkohen investime kritike për të përmirësuar shëndetin dhe mirëqenien afatgjatë të grave. Grave kudo u nevojiten ofrues shëndetësorë që i dëgjojnë dhe u përgjigjen nevojave të tyre – përfshirë muajt pas lindjes kur miliona ende nuk marrin mbështetje thelbësore.Shëndeti më i mirë amtar do të thotë qasje më e mirë në shërbime të shëndetit seksual dhe riprodhues, në mënyrë që gratë të mund të planifikojnë jetën dhe të mbrojnë shëndetin e tyre. Fuqizimi dhe vetëvendosja për gratë dhe vajzat është thelbësore për të luftuar vdekjet amtare dhe të të porsalindurve dhe për të arritur shëndet për të gjithë.Deklaratë – Jeta e çdo nëne ka rëndësi.
Gjeni materiale për rrjetet sociale me mesazhet e OBSH-së këtu nëse doni të bashkoheni në fushatë. 👉 LINK
1 prej4
Njoftimi për media
14 mars 2025
Suedia dhe ILO nënshkruajnë një marrëveshje për të rritur efikasitetin e Inspektoratit të Punës, përmirësuar kushtet e punës dhe rritur produktivitetin e punëtorëve në NVM.
Pavarësisht rritjes së qëndrueshme të BPV-së në Kosovë gjatë dekadës së fundit, mundësitë për punësim formal mbeten të kufizuara—veçanërisht për gratë dhe të rinjtë. Shumë pune kërkues ballafaqohen me sfida si pagat e ulëta, kushtet të dobëta të punës dhe mungesën e zhvillimit të aftësive, ndërsa punëdhënësit hasin vështirësi në gjetjen e punëtorëve të kualifikuar, duke thelluar mungesën e fuqisë punëtore në industritë kyçe. "Për të adresuar këto çështje, kjo nismë ndjek një qasje të dyfishtë:🔹 Forcimi i Zbatimit të Ligjit të Punës – Rritja e kapaciteteve të Inspektoratit të Punës, përfshirë transformimin e tij digjital dhe bashkëpunimin me partnerët socialë, për të përmirësuar sigurinë dhe shëndetin në vendin e punës dhe për të mbrojtur të drejtat e punës.🔹 Mbështetja e NVM-ve për Rritje të Qëndrueshme – Ofrimi i udhëzimeve dhe trajnimeve të përshtatura për të ndihmuar ndërmarrjet në përmirësimin e kushteve të punës, rritjen e performancës së punonjësve, zbatimin e zgjidhjeve të qëndrueshme dhe digjitale, rritjen e produktivitetit dhe forcimin e integrimit të tyre në zinxhirët globalë të furnizimit."** Kjo nismë bazohet në mbështetjen e vazhdueshme të Suedisë dhe ILO-s dhe është në përputhje me objektivat më të gjera të zhvillimit ekonomik dhe social të Kosovës. Përmes investimeve në sigurinë në punë, zbatimin e ligjeve të punës dhe zhvillimin e sektorit privat, programi synon të krijojë mundësi më të mira punësimi, të rrisë produktivitetin e ndërmarrjeve dhe të nxisë një treg pune më konkurrues.
1 prej4
Reportazh
04 shkurt 2026
Ndërgjegjësimi për udhëtimin pa viza arrin audienca më të gjera përmes kohëzgjatjes strategjike
Një spot i ri i shërbimit publik (PSA) mbi udhëtimin pa viza drejt Zonës Shengen ka arritur audienca të gjera në Kosovë, duke dëshmuar se si kohëzgjatja strategjike mund të rrisë ndjeshëm dukshmërinë dhe ndikimin e fushatave të informimit publik.Videoja ndërgjegjësuese, e prodhuar nga Organizata Ndërkombëtare për Migracionin me mbështetjen e Ambasadës së Zvicrës, është transmetuar në mënyrë të përsëritur në Radio Televizionin e Kosovës që nga fillimi i muajit janar. PSA-ja ofron informacion të qartë dhe të kuptueshëm mbi rregullat e udhëtimit pa viza, përgjegjësitë dhe praktikat e udhëtimit të sigurt që lidhen me Zonën Shengen.Promovimi i fushatës gjatë muajit janar rezultoi veçanërisht efektiv. Tradicionalisht, kjo periudhë karakterizohet nga aktivitet më i ulët i komunikimit publik, çka i mundësoi mesazhit të dallohej, të përballej me konkurrencë minimale për vëmendjen e publikut dhe të arrinte kujtesë më të fortë te shikuesit. Kjo qasje ndihmoi që informacioni thelbësor t’u transmetohej banorëve në një moment kur “zhurma” komunikuese është relativisht e ulët.Videoja është vënë në dispozicion në disa versione gjuhësore, përfshirë anglisht, shqip dhe serbisht, duke mbështetur përfshirjen dhe duke siguruar që informacioni të jetë i qasshëm për komunitete të ndryshme. Duke u fokusuar në udhëzime praktike dhe sjellje të përgjegjshme gjatë udhëtimit, PSA-ja kontribuon në vendimmarrje të informuar dhe ndihmon në menaxhimin e pritshmërive që lidhen me lëvizjen pa viza.Kjo iniciativë nënvizon rëndësinë e harmonizimit të strategjive të komunikimit për zhvillim me mjediset më të gjera të informimit. Planifikimi strategjik i kohës, i kombinuar me mesazhe të qarta dhe kanale të besueshme transmetimi, mund të përmirësojë ndjeshëm të kuptuarit publik të ndryshimeve komplekse të politikave dhe të promovojë lëvizje të sigurt dhe të mirëinformuar.Shikoni videon e plotë duke klikuar më poshtë, ose per video ne gjuhe shipe këtu, ndërsa për videon ne gjuhën serbe këtu.
1 prej4
Reportazh
13 mars 2026
Tregime të të Rinjve: Kreativitet, Kujtesë dhe Shpresë
Të rinjtë krijues të filmave në Mitrovicë po përdorin rrëfimin dhe kreativitetin digjital për të eksploruar përvoja personale, për të reflektuar mbi tema shoqërore dhe për të ndarë mesazhe që rezonojnë nëpër komunitete. For Elirë Rama, filmmaking became a way to revisit memories and celebrate the place she calls home. During the Short Feature Filmmaking Workshop, she chose to tell a deeply personal story about her relationship with her father, who passed away during the COVID-19 pandemic.Her film explores the cityscapes of Mitrovicë/Mitrovica—places that hold memories of long walks and quiet conversations they once shared along the river. Through the lens of her camera, Elirë returns to familiar streets and riverside paths, creating a visual dialogue between past and present.“My father and I used to walk often by the river,” she recalls. “When I look at these places now, I remember those moments. The city holds those memories.” Për Elirën, lumi është më shumë se një peizazh. Ai është një fill që lidh kujtesën, familjen dhe ndjenjën e përkatësisë. Përmes filmit të saj, ajo reflekton se si vendet mund të mbartin kuptim emocional dhe të shndërrohen në hapësira për kujtim dhe shërim.“Jam krenare për qytetin tim,” thotë ajo. “Dua të tregoj një histori për qytetin që më ndihmoi të shërohem.”Për Stefan Vukovićin, realizimi i filmave është një mënyrë për të eksploruar mendjen njerëzore dhe për të ndarë një mesazh shprese. Si pjesë e së njëjtës punëtori, ai po zhvillon një video-ese eksperimentale që shqyrton shëndetin mendor nga një perspektivë në vetën e parë, duke paraqitur trazirat e brendshme të depresionit. Megjithatë, thelbi i projektit të Stefanit nuk është dëshpërimi – është shpresa.“Edhe njerëzit që përballen me sfida të shëndetit mendor dikur kanë qenë të lumtur,” shpjegon ai. “Dhe ata mund ta gjejnë sërish atë lumturi. Askush nuk është përtej shëlbimit.”I frymëzuar nga përvoja përreth tij, Stefani përdor rrëfimin vizual për të nxitur dhembshuri dhe mirëkuptim.“Fatkeqësisht, njoh njerëz që po përballen me probleme të shëndetit mendor,” thotë ai. “Doja të dërgoja një mesazh shprese dhe kujdesi. Videoja më dukej si mediumi i përsosur.”Për Stefanin, mirëqenia personale është e lidhur ngushtë me mënyrën se si njerëzit lidhen me njëri-tjetrin dhe me komunitetet e tyre. “Të gjithë duhet të arrijmë një nivel të paqes së brendshme,” thotë ai. “Kur e arrijmë këtë, bëhemi më të hapur për të punuar së bashku për të përmirësuar kushtet e jetesës, për të adresuar sfidat shoqërore dhe për të ndërtuar paqen.” Të dy këta krijues të rinj janë ndër 15 pjesëmarrësit në trajnimet për realizimin e filmave dhe kreativitetin digjital që zbatohen nga UNDP, në bashkëpunim me dy organizata partnere të shoqërisë civile shumëetnike nga fusha e artit dhe kulturës: 7 Arte dhe Galeria Akvarium, njëra nga jugu dhe tjetra nga veriu i Mitrovicë/Mitrovica, në kuadër të nismës rajonale të Kombeve të Bashkuara për ndërtimin e paqes: “Youth 4 Inclusion, Equality and Trust (Y4IET)”.Përmes sesioneve praktike dhe udhëzimit profesional, pjesëmarrësit e rinj i shndërrojnë idetë e tyre në filma të shkurtër dhe projekte të artit digjital që eksplorojnë diversitetin, besimin dhe përvojat e përbashkëta. Stefan dhe Elira mezi presin t’i shfaqin filmat e tyre të shkurtër, të realizuar gjatë punëtorisë “Filmmaking for Advocacy”, për audiencën lokale artistike të planifikuar më 27 mars 2026. Mbrëmja do të përmbyllet me muzikë live, duke krijuar një hapësirë festive ku mysafirët, të rinjtë dhe anëtarët e komunitetit lokal mund të lidhen dhe të reflektojnë mbi fuqinë e artit për të afruar komunitetet.Rreth nismës Youth 4 Inclusion, Equality and Trust (Y4IET)Punëtoritë e realizimit të filmave në Mitrovicë/Mitrovica, në veri dhe në jug, janë pjesë e nismës rajonale “Youth 4 Inclusion, Equality and Trust (Y4IET)”, e cila mbështetet nga Fondi i Kombeve të Bashkuara për Ndërtimin e Paqes (PBF) dhe zbatohet nga UNDP, UNFPA, UNESCO dhe UN Women.Që nga viti 2022, kjo nismë në Kosovë ka përfshirë drejtpërdrejt më shumë se 2,000 të rinj, prej të cilëve 65% janë vajza të reja, dhe ka arritur në mënyrë të tërthortë më shumë se 300,000 njerëz përmes rrjeteve sociale, ngjarjeve kulturore dhe angazhimit publik përmes edukimit për paqe, edukimit mediatik, gazetarisë rinore dhe nismave kreative që sfidojnë narrativat përçarëse dhe promovojnë dialogun. Në gjithë rajonin e Ballkanit Perëndimor, të rinjtë po rishkruajnë se çfarë do të thonë besimi, barazia dhe përfshirja në jetën e përditshme. Historitë e tyre fillojnë në klasa, në sheshe qytetesh, në qendra rinore dhe në korridoret e ndërtesave komunale – vende ku ndryshimi shpesh duket i ngadalshëm. Megjithatë, gjatë tre viteve të fundit, këto hapësira janë transformuar nga iniciativa të udhëhequra nga të rinjtë, të cilat vetëm në një grup qytetesh kanë përfshirë më shumë se 3,000 bashkëmoshatarë, kanë mobilizuar 575 edukatorë bashkëmoshatarë, kanë trajnuar mbi 500 të rinj për paqe dhe siguri dhe kanë angazhuar më shumë se 150,000 anëtarë të komunitetit përmes fushatave të konceptuara dhe të zbatuara nga vullnetarë të rinj.Shkruar në bashkëpunim me ekipin e UNDP Y4IET dhe menaxherin e projektit Ardian Latifaj.
1 prej5
Reportazh
11 shkurt 2026
Biznesi i përgjegjshëm që nxit përparimin e qëndrueshëm në Kosovë
Ngjarja theksoi rolin strategjik të sektorit privat në avancimin e Objektivave të Zhvillimit të Qëndrueshëm (OZHQ) dhe në mbështetjen e tranzicionit të gjelbër dhe gjithëpërfshirës. Fjalë rasti mbajtën z. Stephen O’Malley, Koordinator i Zhvillimit i Kombeve të Bashkuara në Kosovë; z. Hubert Perr, Shef i Bashkëpunimit në Zyrën e Bashkimit Evropian në Kosovë; dhe z. Getoar Mjeku, Zëvendësministër në detyrë i Ekonomisë. Në fjalën e tij, z. O’Malley theksoi rëndësinë e qëndrueshmërisë korporative:“Qëndrueshmëria korporative është më shumë sesa një element i dëshirueshëm. Ajo ka të bëjë me konkurrueshmërinë, qëndrueshmërinë dhe besimin.”Ai nënvizoi se praktikat e biznesit të përgjegjshëm—të mbështetura në të drejtat e njeriut, përfshirjen, qëndrueshmërinë mjedisore dhe transparencën—janë thelbësore për përshpejtimin e progresit dhe forcimin e qëndrueshmërisë. In her opening remarks, Ms. Zana Bajrami Rama, Executive Director of the Kosovo CSR Network, reflected on the growing engagement of the private sector in sustainability, noting the increasing integration of long-term environmental and social considerations into business strategies. Një moment i veçantë i mbrëmjes ishte ndarja e Çmimit të Mirënjohjes së CSR-së për Shkëlqesinë e Tij Eric Dietz, i Ngarkuar me Punë a.i. në Ambasadën e Dukatit të Madh të Luksemburgut në Kosovë, në shenjë vlerësimi për mbështetjen e tij ndaj zhvillimit të qëndrueshëm dhe kontributin në avancimin e tranzicionit të gjelbër.Çmimet u ndanë në tri kategori kryesore:Lidershipi i Biznesit në Tranzicionin e Gjelbër Aeroporti Ndërkombëtar i Prishtinës, për përparimin drejt neutralitetit të karbonit dhe për veprime të matshme në fushën e klimës.UNISOLAR L.L.C., për zgjerimin e qasjes në zgjidhje të energjisë së ripërtëritshme dhe për kontributin në përpjekjet për reduktimin e emetimeve.Ndikimi Social dhe PërfshirjaTEB Sh.A., për avancimin e barazisë gjinore, përfshirjes financiare dhe mirëqenies së komunitetit.Kosovo Energy Supply Company (KESCO), për promovimin e praktikave gjithëpërfshirëse në vendin e punës dhe investimin në zhvillimin e komunitetit.Shkëlqyeshmëria në Integrimin e QëndrueshmërisëTITAN Sharrcem, për integrimin e konsideratave mjedisore, sociale dhe të qeverisjes (ESG) në të gjitha operacionet dhe strategjinë e saj.Kosovo Energy Distribution Company (KEDS), për përfshirjen e qëndrueshmërisë në performancën operacionale, zhvillimin e fuqisë punëtore dhe raportimin e strukturuar ESG.Ndiqni ngjarjen e plotë. Partneritet për Zhvillim të QëndrueshëmRrjeti i CSR-së në Kosovë është partner i vlerësuar i disa agjencive të Kombeve të Bashkuara, duke bashkëpunuar me UN Women, UNDP, UNICEF dhe UNFPA në fusha si barazia gjinore, fuqizimi i të rinjve, përfshirja sociale, sjellja e përgjegjshme e biznesit dhe qëndrueshmëria mjedisore. Përmes këtyre partneriteteve, sektori privat kontribuon në avancimin e zhvillimit të kapitalit njerëzor, rritjes ekonomike gjithëpërfshirëse dhe qëndrueshmërisë klimatike.Si partner në Kosovë i CSR Europe, Rrjeti i CSR-së në Kosovë lidh bizneset vendore me korniza evropiane dhe globale të qëndrueshmërisë. Nëpërmjet bashkëpunimit me institucione, partnerë zhvillimorë dhe shoqërinë civile, ai mbështet harmonizimin me Agjendën 2030 për Zhvillim të Qëndrueshëm dhe Agjendën e Gjelbër Evropiane.Ceremonia Vjetore e Çmimeve të CSR-së riafirmon rëndësinë e partneriteteve në shndërrimin e angazhimeve për qëndrueshmëri në rezultate të matshme. Arritja e OZHQ-ve kërkon përpjekje të koordinuara ndërsektoriale, ku sektori privat luan një rol kyç si punëdhënës, investitor, inovator dhe partner në zgjidhje.Kombet e Bashkuara në Kosovë mbeten të përkushtuara për forcimin e bashkëpunimit me biznese të përgjegjshme dhe rrjete biznesi, me synimin për të avancuar rezultate të qëndrueshme zhvillimore për njerëzit, komunitetet dhe brezat e ardhshëm.
1 prej5
Reportazh
25 nëntor 2025
Aktivitetet e Kombeve të Bashkuara në Kosovë gjatë 16 Ditëve
Fushata e 16 Ditëve të Aktivizmit kundër Dhunës me Bazë Gjinore është një nismë globale vjetore që bën thirrje për veprim të koordinuar për parandalimin dhe adresimin e të gjitha formave të dhunës me bazë gjinore. Ajo fillon çdo vit më 25 nëntor, Ditën Ndërkombëtare për Eliminimin e Dhunës ndaj Grave, dhe përfundon më 10 dhjetor, Ditën e të Drejtave të Njeriut. Fushata synon të forcojë ndërgjegjësimin, avokimin dhe angazhimin në të gjitha komunitetet, institucionet dhe partneritetet.Më poshtë gjendet kalendari i aktiviteteve që zhvillohen në Kosovë. [powerbi:https://data.uninfo.org/Home/_Kosovo_16Days_Calendar] Ky kalendar paraqet aktivitetet e mundësuara nga Kombet e Bashkuara në Kosovë, drejtpërdrejt ose përmes partneriteteve. Ai mund të shikohet në gjuhën angleze, shqipe dhe serbe. Kalendarit i bëhen përditësime ditore gjatë 16 Ditëve, pasi është një dokument i gjallë. Për pjesëmarrje ose informacione shtesë, ju lutemi kontaktoni pikat përkatëse të kontaktit të listuara.Nëse vëreni ndonjë informacion që mungon ose që kërkon sqarim, mund të na kontaktoni gjithashtu.
1 prej5
Reportazh
20 nëntor 2025
30 Years of UNICEF Engagement in Kosovo: A Journey of Partnership, Progress and Possibility
Tre dekada të punës së përbashkët me institucionet vendore, komunitetet, partnerët e zhvillimit dhe të rinjtë për të promovuar dhe mbrojtur të drejtat dhe mirëqenien e çdo fëmije. Për të shënuar këtë përvjetor, UNICEF-i organizoi një ngjarje të veçantë me përfaqësues të misioneve diplomatike në Kosovë, përfaqësues të organizatave të zhvillimit, entiteteve motra të OKB-së, partnerëve të komunitetit, inovatorëve të rinj dhe udhëheqësisë. Udhëheqësja e Zyrës së UNICEF-it, znj. Veronika Vashchenko, në fjalën hyrëse tha: “Ky përvjetor është një homazh për çdo fëmijë, të ri, prind, mësimdhënës, infermiere, punonjës social dhe partner që ka çuar përpara misionin e UNICEF-it. Ndërsa bota përballet me kriza të shumta, angazhimi ynë duhet të jetë më i fuqishëm se kurrë. Çdo fëmijë meriton të mbijetojë, të mësojë dhe të lulëzojë.”Nderimi i Fillimeve: Reflektime nga viti 1995 Një e ftuar e veçantë e nderit, Flaka Surroi, përfaqësuesja e parë e UNICEF-it që hapi zyrën e UNICEF-it në Prishtinë në vitin 1995 dhe tani udhëheqëse e grupit të pavarur mediatik Koha, ndau reflektime të fuqishme mbi ditët e para të punës së UNICEF-it në një kontekst jashtëzakonisht sfidues. Historitë e saj personale rikujtuan një periudhë të shënuar nga pasiguria, qasja e kufizuar në shërbime thelbësore dhe vështirësi të gjera. Megjithatë, mesazhi i saj ishte vendosmëria dhe shpresa—duke theksuar se, pavarësisht pengesave, angazhimi për të mbrojtur fëmijët dhe për të mbështetur komunitetet ka mbetur i palëkundur.Fjalët e saj nënvizuan një të vërtetë të thjeshtë: përparimi është i mundur kur njerëzit bashkohen me qëllim.Festimi i Udhëtimeve TransformueseNjë pjesë qendrore e ngjarjes ishte një video që paraqiste partnerë, familje, të rinj, edukatorë dhe udhëheqës komunitarë, përvojat e të cilëve pasqyrojnë ndikimin e punës së UNICEF-it gjatë 30 viteve të fundit. Këto dëshmi ilustruan se si bashkëpunimi i qëndrueshëm mund të sjellë ndryshime afatgjata—qoftë përmes forcimit të sistemeve të shëndetësisë dhe arsimit, zgjerimit të qasjes në zhvillimin e hershëm të fëmijërisë, përmirësimit të shërbimeve të mbrojtjes së fëmijës, apo programeve për fuqizimin e të rinjve. Ndër të pranishmit ishin edhe të rinj frymëzues që po sjellin ndryshim, përfshirë z. Seyjnur Veshal, nga komuniteti Rom, dikur zëvendësministër i Kulturës, Rinisë dhe Sportit, udhëtimi i të cilit në aktivizmin shoqëror filloi me UPSHIFT, programin model të UNICEF-it të krijuar për të fuqizuar adoleshentët që t’i shndërrojnë sfidat në komunitetet e tyre në zgjidhje inovative.Partnerë të Bashkuar për FëmijëtFolësit theksuan se çdo arritje—nga sigurimi i shërbimeve thelbësore te iniciativat e transformimit digjital, reformat gjithëpërfshirëse në arsim, forcimi i mbrojtjes sociale dhe angazhimi i të rinjve—është bërë e mundur falë përpjekjeve të përbashkëta, të mbështetura në besim dhe përgjegjësi të ndarë. Një infermiere e përkushtuar nga programi i vizitave në shtëpi, Shemsije Mehmeti, theksoi se si vizitat në terren ndihmojnë në identifikimin e rasteve që përndryshe mund të mbeteshin të padukshme. Ajo shpjegoi se ndërhyrja e hershme mundëson njohjen në kohë të sfidave zhvillimore, nevojave shëndetësore apo cenueshmërive sociale—duke siguruar që fëmijët të marrin mbështetjen më të hershme të mundshme për të rritur, lulëzuar dhe realizuar plotësisht potencialin e tyre.Fjalimi i Rijad Mehmetit ishte shumë emocional, ndaj miku i tij më i mirë e ndihmoi me leximin. Bashkëpunimi me UNICEF-in për të promovuar të drejtat dhe përfshirjen e personave me aftësi të kufizuara e ka transformuar udhëtimin e tij si i ri me aftësi të kufizuara. Ai theksoi se angazhimi në avokim e ka forcuar vetëbesimin, i ka zgjeruar mundësitë dhe ka përforcuar mesazhin se çdo individ mund të kontribuojë në mënyrë domethënëse kur barrierat hiqen dhe kur sistemet e mbështetjes janë gjithëpërfshirëse. Tri Dekada NdikimiGjatë 30 viteve të fundit, angazhimi i UNICEF-it ka mbështetur:Zgjerimin e qasjes në arsim parashkollor dhe bazik me cilësiForcimin e kuadrove për zhvillimin e hershëm të fëmijërisëPërmirësimin e shërbimeve shëndetësore për nënat, të sapolindurit dhe adoleshentëtProgramet e mbrojtjes për çdo fëmijë, me fokus të fortë te parandalimi dhe reagimi ndaj dhunësNisma të përfshirjes sociale që avancojnë të drejtat e fëmijëve me aftësi të kufizuaraInovacionin, pjesëmarrjen dhe zhvillimin e shkathtësive për të rinjtë përmes platformave si UPSHIFTSistemet e gatishmërisë dhe reagimit emergjent të orientuara drejt fëmijëve dhe grupeve të cenueshmeKëto arritje ilustrojnë një angazhim të qëndrueshëm për të siguruar që çdo vajzë dhe djalë të rriten të sigurt, të shëndetshëm dhe me mundësi të plotë për të arritur potencialin e tyre.Për më shumë, shihni LinkDuke Shikuar PërparaTeksa UNICEF-i shënon 30-vjetorin e pranisë së tij në Kosovë, vëmendja mbetet fort te e ardhmja—te ndërtimi i shoqërive ku të drejtat e fëmijëve realizohen plotësisht, ku institucionet forcohen dhe ku të rinjtë fuqizohen si kontribues aktivë në zhvillim.Njoftim për media i UNICEF-it.
1 prej5
Reportazh
17 tetor 2025
Nga përpjekjet e vazhdueshme te qëndrueshmëria: Rruga e Fatonit drejt pavarësisë ekonomike
Shkëndijat shpërndahen mbi dyshemenë prej betoni, ndërsa Faton Behluli, një zejtar 35-vjeçar nga komuniteti Ashkali, i jep formë metalit — të fortë, të dobishëm dhe plot qëllim “Dikur bëja punë fizike për të tjerët,” thotë ai, duke lënë veglat mënjanë për një moment. “Ishte lodhëse — si fizikisht ashtu edhe mendërisht. Sot, kam hapësirën time të punës, pajisjet e mia dhe qetësinë shpirtërore duke ditur që puna ime e mban familjen time.”Për vite me radhë, Faton punoi kudo që mund të gjente punë — nëpër kantierë ndërtimi, duke rregulluar dyer, apo duke ndihmuar fqinjët me punë të vogla të përpunimit të metalit. Megjithëse kishte aftësi, mungesa e veglave të duhura e pengonte të ecte përpara. “Një zejtar pa vegla është sikur të kesh duar që s’mund t’i përdorësh,” thotë ai.Gjithçka ndryshoi kur u përzgjodh si përfitues i Programit për Stabilizimin e Komunitetit (CSP), i zbatuar nga Organizata Ndërkombëtare për Migracion (IOM) dhe i financuar nga Bashkimi Evropian, në bashkëpunim me Ministrinë për Komunitete dhe Kthim.Përmes këtij programi, Faton mori pajisjet thelbësore që i kishin munguar prej kohësh — një aparat saldimi dhe vegla e pajisje për përpunimin e metalit. Me këtë mbështetje, ai më në fund arriti të hapë garazhin e tij të vogël, duke i shndërruar aftësitë e tij në një burim të qëndrueshëm jetese. “Këto vegla ndryshuan gjithçka,” thotë ai me një buzëqeshje krenare. “Më parë isha i varur nga të tjerët. Tani kam punëtorinë time. Mund ta planifikoj ditën, ta menaxhoj punën dhe të siguroj të ardhurat për familjen pa u shqetësuar për nesër.”Çdo ditë, Faton e vë në punë pajisjet e tij — saldon, riparon dhe krijon. Madje ka filluar të punojë herë pas here edhe me kushërinjtë, duke u ofruar punë të vogla me pagesë. “Po e vazhdojmë zanatin që na e lanë baballarët dhe gjyshërit,” thotë ai. “Kur punojmë bashkë, nuk po fitojmë vetëm; po e mbajmë gjallë një traditë.”Duke parë përpara, Faton shpreson ta zgjerojë biznesin dhe të blejë makina më profesionale, në mënyrë që të punësojë të tjerë në mënyrë të rregullt. “Shumë të rinj duan të punojnë, por nuk kanë mundësi,” shpjegon ai. “Me veglat e duhura, gjithçka është e mundur.” Për Fatonin, kjo mbështetje nuk ishte thjesht pajisje të reja — ishte një ndjenjë e re dinjiteti dhe kontrolli mbi jetën e tij. “Pa këtë ndihmë, do të kishte qenë shumë më e vështirë,” pranon ai. “Tani mund të kujdesem për familjen time, të jem i organizuar dhe të jetoj pa frikë nga ajo që sjell e nesërmja.”Përmes Programit për Stabilizimin e Komunitetit (CSP), të financuar nga Bashkimi Evropian, IOM ka ndihmuar individë si Fatonin të shndërrojnë aftësitë e tyre në mjete jetese të qëndrueshme — duke fuqizuar familjet dhe forcuar komunitetet anembanë Kosovës. Storja gjithashtu e publikuar ne faqen e IOM LINK
1 prej5
Njoftimi për media
26 nëntor 2025
Taste the Future: HoReCa & Slow Food Connections – Promovimi i Aftësive, Qëndrueshmërisë dhe Inovacionit në Sektorin e Mikpritjes në Kosovë
Aktiviteti bazohet në potencialin në rritje të Kosovës në turizmin aventurier, rural dhe gastronomik, dhe prezanton konceptin Slow Food si një model për inovacion, qëndrueshmëri dhe zhvillim ekonomik lokal. Iniciativa synon të motivojë të rinjtë, të forcojë ofruesit e arsimit dhe aftësimit profesional dhe të inspirojë ndërmarrjet e vogla për të ngritur ofertën e tyre në sektorin e turizmit dhe mikpritjes përmes kreativitetit, autenticitetit dhe cilësisë.Një ditë diskutimi, demonstrimesh dhe bashkëpunimiProgrami fillon në orën 10:00 me fjalë përshëndetëse nga Ambasadori i Italisë, Koordinatori për Zhvillim i OKB-së, përfaqësues të AICS-it, Ministrisë së Arsimit, Shkencës, Teknologjisë dhe Inovacionit (MASHTI) dhe Agjencisë së Punësimit të Republikës së Kosovës (APRK).Më pas vijon një panel i nivelit të lartë, i fokusuar në traditën, qëndrueshmërinë dhe inovacionin në HoReCa. Panelistët do të diskutojnë rolin e konceptit Slow Food në zhvillimin e një sektori më konkurrues dhe të qëndrueshëm të mikpritjes në Kosovë.Gjatë ditës, pjesëmarrësit do të shijojnë demonstrime të drejtpërdrejta kulinarie, të realizuara nga nxënës të shkollave profesionale, qendrave të aftësimit profesional dhe anëtarë të Sloë Food Dukagjini. Dy sesione prezantimi do të ofrojnë larmi pjatash, ëmbëlsirash dhe pije të përgatitura në vend, duke shpalosur kreativitetin dhe talentin e gjeneratës së re të sektorit HoReCa.Në vijim, sesioni i dedikuar për për Mundësitë e Karrierës do të lidhë bizneset lokale me Qendrat e Karrierës në shkollat profesionale dhe zyrat e punësimit, duke ndihmuar në afrimin e arsimit me mundësitë reale të punësimit dhe trajnimit.Promovimi i inovacionit dhe aftësive të të rinjveMe prezantimin e parimeve Slow Food, aktiviteti synon të promovojë qëndrueshmërinë, të mbështesë prodhuesit lokalë dhe të nxisë modele të reja biznesi në sektorin e mikpritjes dhe turizmit.Mbi 40 nxënës do të prezantojnë aftësitë e tyre gjatë ditës, duke dëshmuar përkushtimin e projektit për fuqizimin e të rinjve dhe forcimin e sistemit të arsimit dhe aftësimit profesional.Rreth Projektit HoReCaProjekti HoReCa – i financuar nga Qeveria e Italisë përmes AICS dhe i zbatuar nga Organizata Ndërkombëtare e Punës – mbështet integrimin në tregun e punës të të rinjve në sektorin e mikpritjes përmes zhvillimit të aftësive, forcimit të kapaciteteve të ofruesve të arsimit dhe aftësimit profesional dhe bashkëpunimit të shtuar ndërmjet institucioneve publike, punëdhënësve dhe partnerëve të zhvillimit.
1 prej5
Njoftimi për media
19 nëntor 2025
Qendra për Ndërtimin e Kapaciteteve në Pylltari Inaugurohet me Mbështetjen e BE-së dhe Suedisë
Qendra do të shërbejë si një hapësirë për ndërtimin e kapaciteteve dhe forcimin e njohurive, duke ndihmuar në zhvillimin e aftësive teknike në planifikimin dhe monitorimin pyjor, menaxhimin e integruar të zjarreve pyjore, digjitalizimin e informacionit dhe të dhënave pyjore, si dhe në fusha të tjera të rëndësishme për menaxhimin e qëndrueshëm të burimeve pyjore. Qendra u rinovua në kuadër të Programit “Mbështetje për forcimin e menaxhimit të qëndrueshëm dhe shumëqëllimësh të pyjeve për përmirësimin e jetesës rurale dhe adresimin e ndryshimeve klimatike në Kosovë”, financuar nga Bashkimi Evropian dhe Ambasada e Suedisë në Kosovë dhe zbatuar nga Organizata e Ushqimit dhe Bujqësisë e Kombeve të Bashkuara (FAO). Programi synon të rrisë kontributin e sektorit të pylltarisë në zhvillimin e qëndrueshëm të Kosovës përmes qeverisjes së përmirësuar, menaxhimit pjesëmarrës dhe zhvillimit të zinxhirit të vlerës që sjell përfitime për komunitetet rurale.Gjatë ceremonisë, tetë automjete terreni dhe një kontingjent i dytë i pajisjeve dorëmbajtëse – përfshirë Geo Vertex, mjete për matjen e diametrit, busulla dhe pajisje për menaxhimin e zjarreve pyjore – iu dorëzuan Agjencisë Pyjore të Kosovës (APK). Këto mjete, të financuara nga BE-ja dhe Ambasada e Suedisë, do të forcojnë kapacitetet operative dhe teknike të APK-së për menaxhim më efektiv dhe më të qëndrueshëm të pyjeve.Ngjarja mblodhi përfaqësues të Bashkimit Evropian në Kosovë, Ambasadës së Suedisë, Ministrisë së Bujqësisë, Pylltarisë dhe Zhvillimit Rural (MBPZhR), Agjencisë Pyjore të Kosovës, FAO-s, mediave dhe mysafirëve të ftuar.Hubert Perr, Shef i Bashkëpunimit në Bashkimin Evropian në Kosovë, deklaroi: “Pyjet janë një burim i rëndësishëm natyror në Kosovë. Me këtë Qendër të re dhe pajisjet që po dorëzojmë sot, ne po investojmë në njerëzit që mbrojnë këto peizazhe për brezat që vijnë.”Henrik Riby, Zëvendësshef i Misionit/Shef i Bashkëpunimit për Zhvillim në Ambasadën e Suedisë në Prishtinë, shtoi: “Së bashku me BE-në, kemi investuar 2.5 milionë euro përmes FAO-s për të mbështetur reformat, trajnimin, inventarizimin pyjor dhe pajisjet. Këto mjete krijojnë një bazë të fortë për pyjet e Kosovës, ndonëse përkushtimi i vazhdueshëm politik dhe angazhimi aktiv i shoqërisë civile mbeten thelbësore.”Naser Krasniqi, Udhëheqës i Ekipit Lokal në FAO, theksoi se kontingjenti i pajisjeve ka një vlerë totale rreth 300 mijë euro, kryesisht i financuar nga BE-ja. “FAO ka organizuar trajnim për njësitë e APK-së, duke certifikuar trajnerët që të vazhdojnë sesionet e ngritjes së kapaciteteve në menaxhimin e integruar të zjarreve pyjore dhe duke mbështetur vullnetarët në aktivitetet parandaluese dhe të shuarjes së zjarreve,” tha Krasniqi.Lazar Radulović, Zëvendësministër në MBPZhR, shprehu mirënjohje për donatorët dhe FAO-n: “MBPZhR mbetet e përkushtuar në zhvillimin e sektorit të pylltarisë. Qendrat e reja, automjetet dhe pajisjet do të mbështesin detyrat profesionale dhe menaxhimin e qëndrueshëm të pyjeve në mbarë Kosovën.”Qendra për Ndërtimin e Kapaciteteve në Blinajë do të vazhdojë të shërbejë si platformë për trajnim, bashkëpunim dhe inovacion, duke mbështetur profesionistët e pylltarisë dhe komunitetet lokale në mbrojtjen e pyjeve të Kosovës dhe përparimin e zhvillimit rural të qëndrueshëm.
1 prej5
Njoftimi për media
24 tetor 2025
OKB shënon 80-vjetorin: “Rikonfirmohet angazhimi i OKB-së për t’u shërbyer të gjitha komuniteteve në Kosovë”
Në mesin e sfidave serioze që po kalon bota sot, nuk ekziston asnjë organizatë tjetër globale me legjitimitetin, fuqinë bashkuese dhe ndikimin normativ të Kombeve të Bashkuara. Asnjë organ tjetër botëror nuk u jep shpresë kaq shumë njerëzve për një botë më të mirë dhe nuk mund të garantojë të ardhmen që dëshirojmë. Dita e sotme, 24 tetor, është Dita e Kombeve të Bashkuara, që shënon përvjetorin e hyrjes në fuqi të Kartës së OKB-së në vitin 1945. E nënshkruar dhe e ratifikuar nga të gjitha shtetet anëtare të OKB-së, ajo u bën thirrje kombeve “të praktikojmë tolerancën dhe të jetojmë së bashku në paqe… dhe të bashkojmë forcat për ruajtjen e paqes dhe sigurisë ndërkombëtare”, si dhe të promovojmë “përparimin ekonomik dhe shoqëror të të gjithë popujve”.“Sot, si çdo ditë tjetër, reflektojmë mbi fuqinë e këtyre fjalëve, që kanë udhëhequr punën e Kombeve të Bashkuara për 80 vjet. UNMIK-u ka një prani të gjatë dhe të rëndësishme në Kosovë, e cila lidhet ngushtë me të kaluarën dhe të tashmen e saj. Përderisa shumëçka ka ndryshuar, përkushtimi ynë për t’u shërbyer të gjitha komuniteteve në Kosovë mbetet i palëkundur,” tha Milbert Dongjoon Shin, Zëvendës Përfaqësues Special i Sekretarit të Përgjithshëm dhe Ushtrues Detyre i Shefit të UNMIK-ut. Ai pranoi sfidat financiare me të cilat përballet OKB-ja për shkak të mungesës së fondeve globale, por theksoi mbështetjen e vazhdueshme të UNMIK-ut për njerëzit dhe institucionet e Kosovës në ndërtimin e besimit, ofrimin e analizave politike dhe raportimeve për shtetet anëtare të OKB-së, ushtrimin e funksioneve të mbetura të administratës së përkohshme dhe ofrimin e ndërmjetësimeve.Ekipi i Kombeve të Bashkuara në Kosovë, që përbëhet nga 18 agjenci, fonde dhe programe, mbështet projekte dhe iniciativa që avancojnë Objektivat e Zhvillimit të Qëndrueshëm dhe përmirësojnë jetën në të gjitha komunitetet. Koordinatori i Zhvillimit të OKB-së në Kosovë, Stephen O’Malley, tha se kjo ditë shënon një moment për të reflektuar mbi tetë dekada përparimi, ndërsa përgatitemi për të ardhmen:“Po hyjmë në një epokë të re me sfida të reja; mësimet e nxjerra 80 vjet më parë mbeten të vlefshme dhe të rëndësishme, por gjithashtu, duhet të ri-fokusohemi – si organizatë dhe si komunitete – tek sfidat reale të sotme për të ndërtuar shoqëri të qëndrueshme dhe të begata.” Sekretari i Përgjithshëm i Kombeve të Bashkuara, Antonio Guterres, reflektoi mbi sfidat që qëndrojnë përpara dhe mbi “premtimin e gjallë” që përfaqëson organizata. “Kjo nuk është kohë për hezitim apo tërheqje. Tani, më shumë se kurrë, bota duhet të ripërkushtohet për zgjidhjen e problemeve që asnjë komb nuk mund t’i zgjidhë i vetëm. Në këtë Ditë të OKB-së, le të qëndrojmë bashkë dhe të përmbushim premtimin e jashtëzakonshëm të Kombeve të Bashkuara.”Fotografia e parë paraqet punën duke u bërë në Kosovë, e mbështetur nga UNMIK-u, është pjesë e ekspozitës globale të fotografisë që shënon 80-vjetorin e Kombeve të Bashkuara, të titulluar “Jetë të përbashkëta, të ardhme të përbashkët”, e cila përfshin mbi 200 fotografi dhe histori nga e gjithë bota.
1 prej5
Njoftimi për media
22 korrik 2025
“NJË MOMENT MUNDËSIE: NXITJA E EPOKËS SË ENERGJISË SË PASTËR NË SHKALLËN MË TË LARTË” teksti autorial (Op-Ed)nga António Guterres, Sekretar i Përgjithshëm i Kombeve të Bashkuara
Sot, jemi në agun e një epoke të re. Dielli po lind në një epokë të energjisë së pastër.Vitin e kaluar, pothuajse i tërë kapaciteti i ri i energjisë ka ardhur nga burimet e ripërtëritshme. Investimet në energjinë e pastër janë rritur në 2 trilionë dollarë – 800 miliardë dollarë më shumë se në lëndët djegëse fosile.Energjia diellore dhe e erës tani janë burimet më të lira të energjisë në Tokë, ndërsa sektorët e energjisë së pastër po krijojnë vende të punës, duke i dhënë shtysë rritjes dhe duke e fuqizuar progresin – pavarësisht se për lëndët djegëse fosile ende jepen subvencione shumë më të mëdha.Vendet që mbështeten në lëndët djegëse fosile nuk po i mbrojnë ekonomitë e tyre, por po i sabotojnë ato – duke e minuar aftësinë konkurruese dhe duke e humbur mundësinë më të madhe ekonomike të shekullit të XXI.Energjia e pastër gjithashtu ofron sovranitet dhe siguri energjetike. Tregjet e lëndëve djegëse fosile janë në mëshirën e tronditjeve të çmimeve, ndërprerjeve të furnizimit dhe trazirave gjeopolitike, siç e pamë kur Rusia e pushtoi Ukrainën. Por, nuk ka rritje të çmimeve për dritën e diellit, nuk ka embargo për erën dhe pothuajse çdo komb ka burime të ripërtëritshme të mjaftueshme për të qenë i vetëmjaftueshëm në aspektin energjetik.Më në fund, energjia e pastër i jep hov zhvillimit. Ajo mund të arrijë qindra miliona njerëz që ende jetojnë pa energji elektrike – shpejt, me çmim të përballueshëm dhe në mënyrë të qëndrueshme, veçanërisht përmes teknologjive diellore jashtë rrjetit dhe në shkallë të vogël.E gjithë kjo e bën epokën e energjisë së pastër të pandalshme. Por, tranzicioni nuk është ende mjaft i shpejtë ose i drejtë. Vendet në zhvillim po lihen pas. Lëndët djegëse fosile ende i dominojnë sistemet e energjisë, ndërsa emetimet janë ende në rritje, kur ato duhet të bien për ta shmangur më të keqen e krizës klimatike. Për ta rregulluar këtë, na duhen veprime në gjashtë fronte.Së pari, qeveritë duhet të zotohen plotësisht për të ardhmen e energjisë së pastër. Në muajt në vijim, çdo vend është zotuar të dorëzojë plane të reja kombëtare për klimën – që njihen si kontribute të përcaktuara kombëtarisht – me objektiva për dekadën e ardhshme. Këto plane duhet të përputhen me kufizimin e rritjes së temperaturës globale në 1.5 gradë celsius, t’i mbulojnë të gjitha emetimet dhe sektorët dhe ta përcaktojnë një rrugë të qartë drejt energjisë së pastër. Vendet e G20, përgjegjëse për rreth 80% të emetimeve globale, duhet të udhëheqin.Së dyti, ne duhet të ndërtojmë sisteme energjetike të shekullit XXI. Pa rrjete dhe ruajtje moderne të energjisë, energjia e ripërtëritshme nuk mund ta përmbushë potencialin e saj. Por, për çdo dollar të investuar në energji të ripërtëritshme, vetëm 60 cent shkojnë për rrjete dhe ruajtje. Ky raport duhet të jetë një me një.Së treti, qeveritë duhet të synojnë ta përmbushin kërkesën në rritje për energji në botë me burime të ripërtëritshme. Kompanitë e mëdha të teknologjisë duhet gjithashtu ta luajnë rolin e tyre. Deri në vitin 2030, qendrat e të dhënave mund të konsumojnë po aq energji elektrike sa konsumon Japonia sot. Kompanitë duhet të zotohen që t'i furnizojnë ato me energji të ripërtëritshme.Së katërti, ne duhet ta integrojmë drejtësinë në tranzicionin energjetik. Kjo e nënkupton mbështetjen e komuniteteve që ende varen nga lëndët djegëse fosile për t'u përgatitur për të ardhmen e energjisë së pastër. Dhe kjo nënkupton reformimin e zinxhirëve tejet të rëndësishëm me minerale. Sot, ato janë të mbushura me abuzime të të drejtave dhe shkatërrim të mjedisit, ndërsa vendet në zhvillim janë të ngujuara në fund të zinxhirëve të vlerës. Kjo duhet të marrë fund.Së pesti, ne duhet ta bëjmë tregtinë mjet për transformimin energjetik. Zinxhirët e furnizimit me energji të pastër janë shumë të koncentruar, ndërsa tregtia globale po fragmentohet. Vendet e përkushtuara ndaj epokës energjetike të re duhet të punojnë për t’i diversifikuar furnizimet, për t’i ulur tarifat për mallrat e energjisë së pastër dhe për t’i modernizuar traktatet e investimeve në mënyrë që ato ta mbështesin tranzicionin.Së gjashti dhe së fundi, ne duhet të orientojmë financimin kah vendet në zhvillim. Afrika ka përfituar vetëm nga dy për qind e investimeve në burimet e ripërtëritshme vitin e kaluar, ndonëse i ka pasur 60% të burimeve diellore më të mira në botë. Ne kemi nevojë për veprim ndërkombëtar – për të parandaluar që shlyerja e borxheve t’i thajë buxhetet e vendeve në zhvillim dhe për t'ua mundësuar bankave shumëpalëshe për zhvillim që t’i rrisin ndjeshëm kapacitetet e tyre për kredidhënie dhe që ta shfrytëzojnë shumë më shumë financim privat. Ne gjithashtu kemi nevojë për agjenci të vlerësimit të kredive dhe për investitorë për t’i modernizuar vlerësimet e riskut, për ta marrë parasysh premtimin për energji të pastër, koston e kaosit klimatik si dhe rrezikun nga asetet e karburanteve fosile të bllokuara.Një epokë e re e energjisë është afër – një epokë ku energjia e lirë, e pastër dhe e bollshme e fuqizon një botë të pasur me mundësi ekonomike, ku kombet e kanë sigurinë e autonomisë energjetike dhe ku dhurata e energjisë elektrike është dhuratë për të gjithë. Ky është momenti ynë i mundësisë për ta nxitur ndryshimin global në shkallën më të lartë. Le ta shfrytëzojmë këtë koment.
1 prej5
Njoftimi për media
20 qershor 2025
Deklaratë: Mesazhi i Komisionerit të Lartë Filippo Grandi me rastin e Ditës Botërore të Refugjatëve 2025
Numri rekord i burrave, grave dhe fëmijëve – mbi 122 milionë njerëz në mbarë botën – janë zhvendosur nga shtëpitë e tyre, por aftësia e tyre për të gjetur siguri dhe mbështetje është më e kërcënuar se kurrë më parë.Dështimi i plotë për t’i dhënë fund konflikteve – nga Sudani në Ukrainë, nga Republika Demokratike e Kongos në Gaza – vazhdon të shkaktojë vuajtje të pafundme njerëzore. Megjithatë, njerëzit e pafajshëm që vrapojnë për të shpëtuar jetën nën breshërinë e plumbave dhe shiun e raketave stigmatizohen padrejtësisht, gjë që ua vështirëson arratisjen nga rreziku dhe gjetjen e një vendi ku të gjejnë siguri, shërim dhe mundësi për të rindërtuar jetën.Për ta rënduar edhe më tej gjendjen e tyre të rëndë, shkurtimet brutale në ndihmën humanitare po ndërpresin qasjen në mbështetje jetike, duke rrezikuar jetën e miliona njerëzve që kanë nevojë urgjente për ndihmë.Në këtë moment kritik, është thelbësore të riafirmojmë solidaritetin tonë me refugjatët – jo vetëm përmes fjalëve, por përmes veprimeve të menjëhershme dhe konkrete. Fatmirësisht, nuk mungojnë shembuj frymëzues: vendet që ndodhen pranë zonave të konfliktit dhe që vazhdojnë të mirëpresin e të strehojnë refugjatë; komunitetet vendore që hapin dyert e shtëpive, vendet e punës dhe zemrat e tyre për njerëzit e zhvendosur; si edhe aktet e panumërta individuale të mirësisë dhe dhembshurisë që dëshmojnë njerëzinë tonë të përbashkët.Në shumë raste, kjo mbështetje ofrohet nga njerëz me burime të kufizuara dhe nga vende që përballen me sfida të mëdha ekonomike. Nga shtetet më të pasura te bankat zhvillimore, bizneset dhe të tjerë, ne mund dhe duhet t’i mbështesim këto vende dhe komunitete duke ndarë përgjegjësinë për mbrojtjen e refugjatëve. Këto akte solidariteti do të mundësonin vazhdimin e kësaj bujarie.Edhe në këto kohë të trazuara, ka momente të shpresës së thellë. Këtë Ditë Botërore të Refugjatëve, ndodhem në Siri, ku pas 14 vitesh krize dhe dëshpërimi, dy milionë njerëz kanë vendosur tashmë të kthehen në shtëpitë dhe komunitetet e tyre pas rënies së regjimit të Assadit në dhjetorin e kaluar. Në një rajon që ka përjetuar aq shumë dhunë – dhe që ende vuan – na paraqitet megjithatë mundësia për të ndihmuar popullin sirian të arrijë stabilitet dhe mirëqenie. Kjo mundësi nuk duhet humbur.Sot, takova familje siriane që janë kthyer pas më shumë se një dekade si refugjatë. Gëzimi i thellë që ndjejnë teksa janë sërish mes fytyrave dhe vendeve të njohura – pavarësisht sfidave të shumta – është një kujtesë prekëse e mallëngjimit të thellë që refugjatët ndiejnë për shtëpitë dhe vendlindjen e tyre.Këto momente bëhen të mundura vetëm përmes solidaritetit: solidariteti i treguar nga vendet fqinje të Sirisë që ofruan strehë derisa njerëzit të ndiheshin të sigurt për t’u kthyer; solidariteti i treguar nga komunitetet siriane që mirëpresin bashkëqytetarët e tyre pas një mungese të gjatë dhe të dhimbshme; dhe solidariteti i treguar nga kolegët e mi të UNHCR-së dhe partnerët e tyre lokalë e ndërkombëtarë, të cilët janë këtu për të mbështetur familjet që kthehen dhe do të qëndrojnë pranë tyre ndërsa rindërtojnë shtëpitë dhe jetën e tyre.Më shumë se kurrë, sot kemi nevojë të qëndrojmë përkrah refugjatëve për të mbajtur gjallë shpresat e tyre për një të ardhme më të mirë. Këtë Ditë Botërore të Refugjatëve – dhe çdo ditë – qeveritë, institucionet, kompanitë dhe individët mund ta dëshmojnë këtë përkushtim duke ndihmuar ata që janë zënë në vorbullën e konflikteve të pakuptimta. Duke vepruar kështu, ne i afrohemi më shumë stabilitetit, njerëzisë dhe drejtësisë për të gjithë. Dhe nëse e bëjmë këtë, unë ju premtoj se refugjatët do të sjellin gjithë guximin, shpirtin dhe zgjuarsinë e tyre për të ndërtuar një të nesërme më të mirë dhe më të ndritur.
1 prej5
Burimet e fundit
1 / 11
1 / 11